"Mavi ışık göze zarar verir, mavi ışık filtreli gözlük takın" söylemi son 10 yılda hem optik sektörünün hem de pazarlama dünyasının önemli kavramlarından biri haline geldi. Peki bilim gerçekten ne diyor?
Sars Optik İzmir Menderes mağazasında bu soruyu sık alıyoruz. Müşterilere dürüst cevap vermek için bizim de literatürü takip etmemiz gerekiyor. Bu yazıda mevcut bilimsel kanıtların özet bir haritasını çıkardık.
Mavi ışık nedir?
Görünür spektrumda 380-500 nanometre dalga boyundaki ışığa mavi ışık denir. Bunu iki alt gruba ayırıyoruz:
- HEV mavi-mor (380-450nm): Yüksek enerjili, retinaya en derin nüfuz eden bölge
- Mavi-turkuaz (450-500nm): Sirkadyen ritim (gece-gündüz döngüsü) düzenlemesinde önemli rol oynar
Güneş, mavi ışığın en büyük doğal kaynağı. LED ekranlar, LED ampuller ve akıllı telefonlar yapay kaynaklardır ama yaydıkları mavi ışık dozu güneşin yanında çok küçük kalır. Bir saatlik dış mekan zamanı, 8 saatlik ekran kullanımından çok daha fazla mavi ışık alımı demek.
Soru 1: Mavi ışık göze zarar verir mi?
Kısa cevap: Doğal kaynaklı yoğun mavi ışık (güneş) uzun vadede retina zararına katkıda bulunabilir; ekran kaynaklı mavi ışık miktarı bu seviyeye ulaşmaz.
American Academy of Ophthalmology, ekran kaynaklı mavi ışığın retina hasarına yol açtığına dair klinik kanıt olmadığını net biçimde belirtir. Yapay kaynaklardan gelen mavi ışık dozu, hayvan deneylerinde retina hasarına yol açan eşik dozun çok altında.
Yine de uzun süreli güneş maruziyeti makula dejenerasyonu için risk faktörü; bu yüzden açık havada UV400 koruma kritik. Ekranlardan endişeniz varsa odak farklı bir yere kaymalı.